Γιατί ο έφηβός σας αναπαριστά τις δικές σας ανεκπλήρωτες επιθυμίες;

Γράφει στο efiveia.gr η Ψυχολόγος Νίκη Μαντά

Έχετε νιώσει ποτέ μια ανεξήγητη, δυσανάλογη οργή όταν ο έφηβος γιος σας παρατάει το μπάσκετ; Ή μια παράξενη θλίψη όταν η κόρη σας αρνείται να πάει σε εκείνο το πάρτι που εσείς θα δίνατε τα πάντα για να είστε καλεσμένοι στην ηλικία της; Στην ψυχολογία, υπάρχει ένας όρος που λέγεται «Προβολική Ταύτιση», αλλά στον κόσμο της γονεϊκότητας θα μπορούσαμε να τον ονομάσουμε απλώς: Τα δικά μας απωθημένα.

Ο έφηβος ως «Αρχαιολόγος»

Χωρίς να το συνειδητοποιούμε, συχνά βλέπουμε την εφηβεία των παιδιών μας ως μια «δεύτερη ευκαιρία» για τη δική μας. Θέλουμε να διορθώσουμε τα δικά μας λάθη μέσα από εκείνα. Θέλουμε να είναι πιο κοινωνικά από εμάς, πιο δυναμικά, πιο επιτυχημένα. Όμως, ο έφηβος έχει μια μοναδική «κεραία»: αντιλαμβάνεται πότε η προσδοκία σας δεν αφορά εκείνον, αλλά το παιδί που υπήρξατε εσείς. Και τότε, αντιδρά με παθητικό ή ενεργητικό σαμποτάζ.

Η σύγκρουση των δύο εφηβειών

Όταν μαλώνετε με τον έφηβο στο σπίτι, σπάνια είστε μόνο οι δυο σας. Στο δωμάτιο υπάρχουν τέσσερις:

• Εσείς, ο ενήλικας.
• Ο έφηβός σας.
• Ο έφηβος που υπήρξατε εσείς (και που ίσως πληγώθηκε).
• Ο έφηβος που θα θέλατε να είχατε γίνει.

Όταν ο έφηβός σας κάνει κάτι που εσείς «δεν τολμούσατε» ποτέ (π.χ. να αντιμιλήσει σε μια αυθεντία), η οργή σας μπορεί να κρύβει έναν ασυνείδητο φθόνο ή έναν παλιό φόβο.

Πώς να «καθαρίσετε» τη σχέση σας

Για να σταματήσετε να προβάλλετε το παρελθόν σας στο μέλλον του παιδιού σας, χρειάζονται τρεις εσωτερικές μετατοπίσεις:

• Αναγνωρίστε το ερέθισμα:

Την επόμενη φορά που θα νιώσετε έξαλλοι με μια επιλογή του παιδιού σας, ρωτήστε τον εαυτό σας: «Αυτό που κάνει με πειράζει επειδή είναι αντικειμενικά κακό για εκείνο ή επειδή θυμίζει σε μένα κάτι που φοβόμουν/στερήθηκα;»

• Δώστε του το δικαίωμα στην «αποτυχία» που εσείς δεν είχατε:

Πολλοί γονείς πιέζουν τους εφήβους να είναι τέλειοι επειδή οι ίδιοι ένιωσαν την απόρριψη της δικής τους αποτυχίας. Επιτρέψτε στο παιδί σας να είναι «μέτριο» σε κάτι. Είναι ο μόνος τρόπος να ανακαλύψει σε τι θέλει πραγματικά να είναι εξαιρετικό.

• Κλείστε τους δικούς σας λογαριασμούς:

Αν πάντα θέλατε να μάθετε κιθάρα και πιέζετε το παιδί σας να πηγαίνει στο ωδείο ενώ το μισεί, σταματήστε. Γραφτείτε εσείς σε μαθήματα κιθάρας. Μόλις αρχίσετε να ζείτε τη δική σας ζωή, θα σταματήσετε να ζείτε «μέσω» της δικής του.

Συμπέρασμα

Η μεγαλύτερη πράξη αγάπης στην εφηβεία δεν είναι μόνο να καθοδηγήσετε το παιδί σας προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά και να τραβηχτείτε από τον δρόμο του. Μόνο όταν σταματήσετε να είστε το «φίλτρο» μέσα από το οποίο βλέπει τον κόσμο, θα μπορέσει να δει τον εαυτό του καθαρά. Αφήστε τον έφηβό σας να σας απογοητεύσει αν χρειαστεί. Είναι το πρώτο βήμα για να σας εκπλήξει με το ποιος πραγματικά είναι.