Καθημερινά αντιμετωπίζω προβλήματα με την κόρη μου…

Ερώτημα αναγνώστριας

Έχω μία δεκαεφτάχρονη κόρη και αντιμετωπίζω καθημερινά προβλήματα μαζί της.  Εγώ και ο πατέρας της είμαστε χωρισμένοι επτά χρόνια και μας έχει εγκαταλείψει. Από πλευράς μου έχουν γίνει λάθη που έκαναν το παιδί μου κακομαθημένο και άτομο χωρίς όρια και πειθαρχεία. Το κακό έχει γίνει και δεν  ξέρω αν είναι αργά για να το διορθώσω. Για να μπω κατευθείαν στο θέμα, η κόρη  μου καπνίζει από τα 14 και προσπάθησα μέσω ψυχολόγου να την συμμορφώσω. Είναι έξυπνο παιδί με πολύ καλούς βαθμούς αλλά πολύ θράσος. Τα τελευταία δύο χρόνια το πρόβλημα είναι πολύ πιο έντονο εφόσον συνάπτει σχέσεις κατά καιρούς με παλικάρια πολύ μεγαλύτερα από την ηλικία της και όταν της κάνω  θέμα φεύγει από το σπίτι καταφεύγοντας στην στέγη φίλων ή δεσμών. Επιπλέον έχει εδώ και καιρό μπλέξει σε παρέες που είναι κακή επιρροή για εκείνη, καθώς μένουμε σε μια περιοχή της Αθήνας οπού η κοινωνία είναι αρκετά  κλειστή και από όσα γνωρίζω τα παιδιά αυτά κάνουν άσχημα πράγματα που το επίπεδο μου δεν μου επιτρέπει να πω. Πλέον τελευταία στην κατοχή της κόρης μου βρίσκω ακριβά πράγματα και πολλά χρήματα που εγώ δεν της έχω δώσει, τσέκαρα τις πιστωτικές μου κάρτες και δεν έχει γίνει καμία παραπάνω ανάληψη τον τελευταίο καιρό. Τέλος, ξενυχτάει σε καθημερινή βάση χωρίς να μου δίνει κανέναν απολύτως λογαριασμό. Είμαι απεγνωσμένη…


Η απάντηση της Δρ. Αναπτυξιακής Ψυχολογίας-Ψυχοθεραπεύτριας Ευφροσύνης Αλεβίζου

Όπως σωστά αναγνωρίζετε, έχετε χάσει μια κρίσιμη περίοδο για την οριοθέτηση της κόρης σας. Φαίνεται όμως πως μαζί με τα όρια, έχετε χάσει και τη σύνδεση μαζί της. Μέσα από μια γραπτή και συνοπτική παρουσίαση των ζητημάτων που σας προβληματίζουν, είναι φυσικά δύσκολο να εκτιμηθούν οι παράγοντες από το οικογενειακό σας ιστορικό που συνέβαλαν σ’ αυτή την απομάκρυνση. Αυτό όμως που μπορώ να σας πω με βεβαιότητα είναι ότι για να μπορέσετε να έχετε οποιαδήποτε επίδραση στη ζωή της κόρης σας, θα πρέπει να επανασυνδεθείτε.

Φαίνεται από τα λεγόμενά σας ότι η κόρη σας έχει μπει πρώιμα σε ενήλικους ρόλους. Γι’ αυτό και θα πρέπει να κάνετε διαφορετικού είδους απόπειρες για επανασύνδεση. Επιχειρείτε να την πλησιάσετε ως μητέρα προς κόρη και βλέπετε ότι αυτό δεν έχει αποτέλεσμα γιατί ο ρόλος σας έχει αποδυναμωθεί. Για κάποιους λόγους που προηγήθηκαν στην μεταξύ σας σχέση το παιδί σας δεν σας θεωρεί σύμμαχο, συμπεριφέρεται σαν να είστε εχθρός της και έχει κλείσει τη δίοδο επικοινωνίας. Θα πρέπει λοιπόν να ψάξετε τους λόγους πίσω από αυτή την απομάκρυνση. Πρέπει να προσπαθήσετε να κατανοήσετε τι είναι αυτό που ακυρώνει την μεταξύ σας επικοινωνία. Μόνο αν εντοπίσετε αυτούς τους παράγοντες, θα μπορέσετε να αλλάξετε τα πρότυπα επικοινωνίας με τρόπους που να οδηγούν σε αμοιβαία κατανόηση και συνεννόηση.

Από την περιγραφή σας φαίνεται πως η κόρη σας δημιουργεί μια εικόνα για τον εαυτό της που περιλαμβάνει στοιχεία ενηλικίωσης χωρίς όμως ταυτόχρονα να δείχνει την υπευθυνοποίηση που συμβαδίζει με την ενηλικίωση. Η κόρη σας βγαίνει, δεν σας υπολογίζει καθόλου όπως λέτε, δημιουργεί σχέσεις και καταφεύγει σε αυτές προκειμένου να κρατιέται μακριά από εσάς. Μου δίνετε την εικόνα του τι κάνει η κόρη σας αλλά μέσα από αυτή την εικόνα δεν μου είναι ξεκάθαρο το πώς αισθάνεται η κόρη σας για τον εαυτό της και τη ζωή της.

Είναι βέβαιο ότι η κόρη σας χρειάζεται υποστήριξη και καθοδήγηση στην μετάβαση προς την ενηλικίωση. Είναι επίσης βέβαιο ότι με το είδος της σχέσης και της επικοινωνίας που έχετε μεταξύ σας στην παρούσα φάση, εσείς ως μητέρα δεν είστε σε θέση να την υποστηρίξετε. Για να μπορέσετε να αλλάξετε τα δυσλειτουργικά πρότυπα στην μεταξύ σας επικοινωνία και να προσεγγίστε την κόρη σας με διαφορετικό τρόπο, πιστεύω ότι χρειάζεστε βοήθεια από ειδικό. Ο ειδικός θα σας καθοδηγήσει στην προσέγγισή σας ώστε να εκθέσετε όλους τους προβληματισμούς σας ανοιχτά και με ειλικρίνεια στην κόρη σας προσέχοντας να μην την κατακρίνετε και να μην επαναλαμβάνετε την απογοήτευσή σας από τη συμπεριφορά και τις αντιδράσεις της. Θα σας καθοδηγήσει να επικεντρωθείτε στο να της μεταφέρετε το δικό σας συναίσθημα όχι με στόχο να την μεταπείσετε ή να την επηρεάσετε γιατί αυτό είναι πιθανότερο να οδηγήσει σε νέα ματαίωση και μεγαλύτερη απομάκρυνση της κόρης σας. Θα σας καθοδηγήσει στο να ξεκαθαρίσετε τις προσδοκίες σας, να αποκτήσετε μια όσο το δυνατό πιο ρεαλιστική εκτίμηση της σχέσης σας με το παιδί σας, να εντοπίσετε τους παράγοντες που συμβάλλουν στην διαιώνιση του αρνητικού κλίματος μεταξύ σας. Η δική σας δουλειά με τον ειδικό θα σας δώσει την δυνατότητα να προτείνετε στην κόρη σας τη βοήθεια που χρειάζεται η ίδια χωρίς να αισθανθεί ότι την κατηγορείτε.  Η κόρη σας χρειάζεται βοήθεια από ειδικό, αλλά όχι με στόχο να «συμμορφωθεί». Επίσης, θα πρέπει η ίδια η κόρη σας να συνειδητοποιήσει ότι χρειάζεται βοήθεια για να μπορέσει και να την αναζητήσει.

Η κόρη σας χρειάζεται βοήθεια στο να διαμορφώσει μια εικόνα για τον εαυτό της και στο να τοποθετήσει τον εαυτό της σε σχέση με τον κόσμο με τρόπους που να εκφράζουν υπευθυνότητα, υγιή σύνδεση με τους άλλους και θετική εικόνα και συναίσθημα για τον εαυτό. Χρειάζεται βοήθεια στο να αποκτήσει επίγνωση των επιλογών της και πού αυτές την οδηγούν για να αποφασίσει η ίδια για τα επιθυμητά συστατικά της ταυτότητάς της. Η κόρη σας βρίσκεται σε φάση μετάβασης. Το ζητούμενο είναι να αποφασίσει η ίδια προς τα πού θέλει να κατευθύνει τη ζωή της και ο δικός σας ρόλος είναι να την καθοδηγήσετε προς υγιείς επιλογές.

Στην περίπτωση που η κόρη σας εμπλέκεται σε κάποιου είδους παραβατική συμπεριφορά, όπως υπονοείτε, χρειάζεται επείγουσα παρέμβαση. Πρέπει να μάθετε τι ακριβώς συμβαίνει και πού ακριβώς εμπλέκεται το παιδί σας ώστε να εκτιμήσετε τις πιθανές συνέπειες και τους κινδύνους που αντιμετωπίζει ή θα αντιμετωπίσει στο μέλλον. Η απαίτηση για οριοθέτηση θα πρέπει να είναι σε αυτή την περίπτωση απαράβατος όρος.