efiveia.gr
Συμπεριφορά

Και τώρα τι; Βαριέμαι!

Γράφει στο efiveia.gr η Ψυχολόγος Δρ Φοίβη Σπέη

Η φράση αυτή, όταν ακούγεται από τα χείλη εφήβων, προβληματίζει αρκετούς γονείς. Πριν συνεχίσετε την ανάγνωση, σκεφτείτε την τελευταία φορά που βαρεθήκατε εσείς. Τι κάνατε; Πώς το ξεπεράσατε; Μήπως ανοίξατε την τηλεόραση ή το Facebook; Φάγατε κάτι γλυκό; Βγήκατε έξω για ψώνια; Πόσο δημιουργικοί είστε εσείς όταν βαριέστε;

Όταν οι έφηβοι λένε ότι βαριούνται, οι γονείς δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζουν αυτό το αίσθημα σαν να συμβαίνει κάτι με το παιδί ή τον εαυτό τους. Η πλήξη δεν είναι κάτι για το οποίο πρέπει να αισθάνεσαι ένοχος. Η πλήξη είναι απλά μια φυσιολογική απόκριση στο να μη γνωρίζει κανείς τι να κάνει με την ενέργεια του, πώς να κατευθύνει τη ζωή του αυτή τη στιγμή, πώς να βρει έναν ουσιαστικό τρόπο να συνδεθεί με τον εαυτό του, άλλους ανθρώπους ή τον κόσμο. Η πλήξη είναι λειτουργική. Δημιουργεί μια κατάσταση δυσαρέσκειας που παρακινεί τους ανθρώπους να βρουν κάτι που έχει νόημα να κάνουν. Όλοι βαριούνται.

Η πλήξη είναι μια πραγματική ενέργεια που αναδεύεται στον εσωτερικό κόσμο του παιδιού σας και χρειάζεται να εκτονωθεί κάπου. Όταν οι έφηβοι δεν διδάσκονται πώς να χρησιμοποιούν αυτή την ενέργεια σοφά, εκδηλώνεται σε κάτι χαοτικό. Πολλοί γονείς απογοητεύονται με τα παιδιά τους όταν συμβαίνει αυτό, αλλά είναι ευθύνη των γονέων να διδάξουν στα παιδιά τους πώς να χρησιμοποιήσουν το χρόνο τους για να είναι δημιουργικά και να χρησιμοποιούν τη φαντασία τους για να βρουν κάτι να κάνουν.

Η εφηβεία είναι μία περίοδος της ζωής όπου το άτομο δεν θέλει πια να αντιμετωπίζεται ως παιδί αλλά ταυτόχρονα ξεκινά ένα αβέβαιο ταξίδι προς την ενήλικη ζωή. Ένα τίμημα στο ταξίδι αυτό είναι ότι πολλές φορές δεν ξέρουν τι να κάνουν με τους εαυτούς τους. Τώρα περισσότερο από ποτέ, ο έφηβος θέλει την ελευθερία να είναι ανεξάρτητος, αλλά αυτό που ανακαλύπτει είναι ότι η ελευθερία κάποιες φορές γεννά την πλήξη. Στην περίοδο αυτή της ζωής η βαρεμάρα είναι ένα φυσιολογικό συναίσθημα. Μπορεί μάλιστα να είναι θετική επιρροή όταν δημιουργεί δυσαρέσκεια που προκαλεί έναν έφηβο να διασκεδάσει ενεργά και να επενδύσει στον εαυτό του. Μπορεί να είναι αρνητική επιρροή όταν οδηγεί μόνο σε παθητική ηλεκτρονική διαφυγή. Ο ρόλος των γονέων είναι να ενθαρρύνουν την πρώτη εναλλακτική και να μετριάσουν τη δεύτερη.

Η ανεκτικότητα για την πλήξη, ιδιαίτερα μεταξύ των εφήβων, έχει μειωθεί σε μεγάλο βαθμό σε έναν κόσμο όπου η διαφυγή στις πολλαπλές οθόνες ηλεκτρονικής ψυχαγωγίας επιτυγχάνεται τόσο εύκολα. Δημιουργήσαμε μια κουλτούρα στην οποία πολλά μικρά παιδιά και έφηβοι έχουν συνηθίσει να υποβάλλονται σε ηλεκτρονική διέγερση από τη γέννηση, γεγονός που καθιστά δύσκολη την άντληση ικανοποίησης από τις επαναλαμβανόμενες απαιτήσεις του σπιτιού και του σχολείου καθώς και την εφευρετικότητα για δραστηριότητες ψυχαγωγίας.

Η πληθώρα των μαζικών και πολλαπλών πηγών ηλεκτρονικής ψυχαγωγίας που είναι διαθέσιμες στα περισσότερα σπίτια, μπορεί να κάνει την εφηβική πλήξη ταυτόχρονα ευκολότερη και δυσκολότερη στη διαχείριση. Μπορείς απλά, ανά πάσα ώρα και στιγμή να στραφείς σε μια ποικιλία ηλεκτρονικών οθονών (τηλεόραση, υπολογιστής, κινητό τηλέφωνο, tablet, iPad, DVD, για παράδειγμα) για να καταστείλεις τη διέγερση και να ξεγελάσεις την πλήξη σου.

Ωστόσο, το ίδιο αυτό γεγονός καθιστά τη διαχείριση της πλήξης πιο προβληματική λόγω των δύο απωλειών που μπορεί να δημιουργήσει, και οι οποίες αυξάνουν την προδιάθεση για την πλήξη. Κατ’ ‘αρχάς, η ίδια οικογένεια έχει γίνει πιο βαρετή καθώς υπάρχει λιγότερη λεκτική επικοινωνία και ποιοτικός χρόνος μαζί. Κατά δεύτερον μειώνεται η  ανάγκη επινοητικότητας για ενεργητική ψυχαγωγία καθώς οι παθητικοί τρόποι που αναφέρθηκαν είναι πιο εύκολοι στην πρόσβαση. Επιπλέον, η ηλεκτρονική ψυχαγωγία μπορεί να εξουδετερώσει την πλήξη στιγμιαία, αλλά ταυτόχρονα εντείνει το φαινόμενο, καθώς ο έφηβος σταδιακά προσαρμόζεται στην πιο πρόσφατη μορφή υψηλής διέγερσης και τελικώς το αίσθημα βαρεμάρας επανέρχεται. Τότε χρειάζεται πιο εντυπωσιακό και καινοτόμο περιεχόμενο, για να του προσελκύσει και πάλι την προσοχή.

Όσον αφορά τώρα τους τρόπους διαχείρισης, οι γονείς μπορούν να συζητήσουν αυτό που κάνουν οι ίδιοι όταν βαρεθούν για να επιδείξουν λειτουργικούς τρόπους διαχείρισης της πλήξης και να δώσουν ένα έναυσμα στον έφηβο να σκεφτεί και ο ίδιος δικές του λύσεις. Στα ίδια πλαίσια, μπορούν να ζητήσουν από τον έφηβο να απαριθμήσει τα τρία πράγματα που τον ενθουσιάζουν περισσότερο (πέρα από τη χρήση ηλεκτρονικών μέσων ψυχαγωγίας) ή τα τρία πράγματα που θα ήθελαν να επιτύχουν στη ζωή τους και μετά να συζητήσουν τρόπους που θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν για να φτάσουν στον στόχο τους. Μπορούν επίσης να ζητήσουν από τον έφηβο να καταγράψει τρία διάσημα πρόσωπα που θαυμάζει περισσότερο ή τρία μέρη στον κόσμο που θα ήθελε να επισκεφθεί και μετά να ζητήσουν από τον έφηβο να ερευνήσει στοιχεία γύρω από αυτά τα θέματα.

Εναλλακτικά, αντιμέτωποι με την εφηβική καταγγελία “Βαριέμαι” οι γονείς μπορούν να απαντήσουν στην πρόκληση αυτή λέγοντας “Υπάρχουν κάποια πράγματα στα οποία χρειάζομαι βοήθεια. Μπορείς να τα αναλάβεις; και με τον τρόπο αυτό να αναθέσουν κάποια καθήκοντα στον έφηβο. Εναλλακτικά μπορεί ο γονέας να πει: “Επειδή δεν κάνω τίποτα σημαντικό αυτή τη στιγμή, τι θα έλεγες να κάνουμε κάτι διασκεδαστικό μαζί; “Μπορείτε για παράδειγμα να βγείτε μια βόλτα έξω ή να επικεντρωθείτε σε δραστηριότητες όπως ο εθελοντισμός, το παιχνίδι, η άσκηση, η δημιουργική έκφραση, η επινόηση, η επίλυση προβλημάτων, η εκμάθηση κάτι καινούργιου ή η απασχόληση για μία κατασκευή.

Όποιον τρόπο προσέγγισης και να επιλέξετε, μπορεί να χρειαστεί να αφιερώσετε κάποιο χρόνο ώστε να ανάψει η “σπίθα”. Πρέπει επίσης να είστε διατεθειμένοι να τους κρατήσετε δεσμευμένους κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Θυμηθείτε, οι έφηβοι δεν έχουν καθιερώσει τη δομή και το σύνολο των μοτίβων συμπεριφοράς, και σε αυτό χρειάζονται εσάς τους γονείς ώστε να τους βοηθήσετε και να τους καθοδηγήσετε.

Διαβάστε επίσης:

Έφηβοι και ριψοκίνδυνες συμπεριφορές

Δρ Φοίβη Σπέη

Εκρήξεις θυμού / οργής

efiveia.gr

Κυκλοθυμικότητα και εναλλαγές στη διάθεση: Τι συμβαίνει στον έφηβο και πώς θα το διαχειριστούμε

Ευφροσύνη Αλεβίζου

Η νέα μόδα – Αυτοτραυματισμός

efiveia.gr

Πώς να Δώσω την Συμβουλή μου στον Έφηβο

efiveia.gr

Ζητάει να πάει διακοπές μόνος/η του, να τον/την αφήσω;

Χριστίνα Πολυδώρου

Αφήστε σχόλιο

Social Media Auto Publish Powered By : XYZScripts.com