Πότε είναι ένα παιδί έτοιμο να πάει μόνο του στο σχολείο; Πότε αρχίζει να κυκλοφορεί χωρίς εμάς; Και τι θα κάνει αν χρειαστεί βοήθεια εκείνη ακριβώς τη στιγμή; Το Βαρόμετρο Ασφάλειας Παιδιού 2026, ανώνυμη ηλεκτρονική έρευνα που διεξήχθη από τις 5 έως τις 25 Αυγούστου 2026 και συγκέντρωσε 546 έγκυρες απαντήσεις γονέων, δίνει μερικές απαντήσεις. Και μερικές που δεν τις περιμέναμε.
Αλλάζει η νόρμα, όχι η συμπεριφορά
Ρωτήσαμε τους γονείς σε ποια ηλικία θεωρούν ότι ένα παιδί είναι έτοιμο να μετακινείται μόνο του. Η απάντηση αλλάζει δραματικά ανάλογα με το πού μένει η οικογένεια.
Ανάμεσα στους γονείς που έχουν παιδί έξι ετών και άνω, 22,9% όσων ζουν σε μικρές πόλεις και χωριά θεωρούν ένα παιδί έτοιμο πριν κλείσει τα έντεκα. Στις πόλεις έως 50.000 κατοίκους το ποσοστό πέφτει στο 5,1% και στα μεγάλα αστικά κέντρα στο 2,6%.
Το πιο ενδιαφέρον όμως είναι αυτό που δεν βρήκαμε. Όταν ρωτήσαμε αν το παιδί μετακινείται όντως μόνο του, η γεωγραφία εξαφανίστηκε: τα ποσοστά είναι πρακτικά ταυτόσημα και στις τρεις κατηγορίες οικισμού.
Τα παιδιά δηλαδή βγαίνουν μόνα τους περίπου στην ίδια ηλικία παντού. Αυτό που αλλάζει από το χωριό στην πόλη δεν είναι η συμπεριφορά — είναι το πότε ο γονιός θεωρεί ότι αυτή η συμπεριφορά είναι σωστή. Στα μεγάλα αστικά κέντρα, πολλοί γονείς κάνουν στην πράξη κάτι που οι ίδιοι θα χαρακτήριζαν πρόωρο.
Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι η διαχωριστική γραμμή δεν είναι «Αθήνα εναντίον επαρχίας». Οι πόλεις έως 50.000 κατοίκους στέκονται πολύ πιο κοντά στα μεγάλα αστικά κέντρα παρά στα χωριά.
Το άλμα συμβαίνει στα 9 με 12
Στο σύνολο του δείγματος, 47,8% των παιδιών μετακινούνται ήδη μόνα τους σε κάποιον βαθμό: 31,1% τόσο στο σχολείο όσο και σε δραστηριότητες, 11,2% μόνο στο σχολείο και 5,5% μόνο σε δραστηριότητες. Η μετάβαση όμως δεν είναι σταδιακή. Είναι απότομη, και συμβαίνει μέσα σε τρία χρόνια.
Στα 6 έως 8 ετών μόλις 2 στα 63 παιδιά μετακινούνται μόνα τους. Στα 9 έως 12 ο αριθμός γίνεται 58 στα 132. Στα 13 έως 17 φτάνει τα 124 στα 137.
Ταυτόχρονα, 52,7% των γονέων δηλώνουν ότι η σωστή ηλικία για να κυκλοφορεί ένα παιδί μόνο του είναι τα 13 και άνω. Οι δύο αριθμοί δεν συμβαδίζουν: η αυτονομία στην πράξη έρχεται νωρίτερα από την ηλικία που η πλειοψηφία των γονέων θεωρεί κατάλληλη. Η μετάβαση, δηλαδή, σπάνια αποφασίζεται. Συνήθως απλώς συμβαίνει.
Το ίδιο μοτίβο φαίνεται και στο πρώτο κινητό: 37% των γονέων απαντούν ότι ήρθε ή θα έρθει στα 11 με 12, 33,2% στα 13 και άνω, ενώ 15% δεν έχουν ακόμη αποφασίσει.
Αν χρειαζόταν βοήθεια αυτή τη στιγμή
Ρωτήσαμε τους γονείς πώς θα τους ειδοποιούσε το παιδί αν χρειαζόταν επειγόντως βοήθεια. 63,6% απάντησαν ότι θα τηλεφωνούσε. Το 24,7% ότι θα ζητούσε βοήθεια από κάποιον ενήλικα δίπλα του, το 7,5% ότι δεν είναι σίγουρος και το 4,2% ότι το παιδί δεν έχει κανέναν τρόπο.
Η καθησυχαστική εικόνα: οι γονείς δεν αφήνουν τα παιδιά μόνα χωρίς να έχουν φροντίσει πρώτα για την επικοινωνία. Από τα παιδιά που μένουν χωρίς ενήλικα πάνω από 15 ώρες την εβδομάδα, 89,8% μπορούν να τηλεφωνήσουν. Από εκείνα που δεν μένουν ποτέ μόνα, μόλις 38,1%.
Μένει ωστόσο ένα υπόλοιπο — μικρό, αλλά υπαρκτό. Από τα 150 παιδιά που μένουν μόνα πέντε ώρες την εβδομάδα ή περισσότερο, τα 16 δεν έχουν δικό τους τηλέφωνο. Και από τα 261 παιδιά που μετακινούνται μόνα τους, για τα 12 ο γονιός δηλώνει είτε ότι δεν έχουν κανέναν τρόπο να ειδοποιήσουν είτε ότι ο ίδιος δεν είναι σίγουρος.
Τι φοβούνται οι γονείς
Η ερώτηση επέτρεπε μία μόνο απάντηση: τι ανησυχεί περισσότερο τον γονιό όταν δεν είναι μαζί με το παιδί.
Ο επικίνδυνος ενήλικας κυριαρχεί με 41,8% — ποσοστό μεγαλύτερο από το άθροισμα του τροχαίου, του εκφοβισμού και του διαδικτύου μαζί. Το τροχαίο, που στη διεθνή βιβλιογραφία εμφανίζεται ως ο ισχυρότερος παράγοντας περιορισμού της αυτονομίας των παιδιών, έρχεται εδώ τρίτο με 16,8%.
Ο φόβος αυτός δεν έχει γεωγραφία: δεν εντοπίστηκε σημαντική διαφορά ανάμεσα σε χωριό, πόλη και μεγάλο αστικό κέντρο.
Τι λένε τα ίδια τα παιδιά
40,8% των γονέων αναφέρουν ότι το παιδί τους έχει πει εκ των υστέρων πως φοβήθηκε ή ένιωσε ανασφάλεια όταν ήταν μόνο του. Το 50,4% ότι δεν έχει συμβεί. Και 8,8% ότι δεν το έχουν συζητήσει ποτέ.
Δύο πράγματα δεν προκύπτουν από τα δεδομένα και αξίζει να ειπωθούν καθαρά. Το αν το παιδί έχει αναφέρει φόβο δεν συνδέεται με το τι ανησυχεί περισσότερο τον γονιό — η ιεραρχία των φόβων παραμένει σχεδόν ίδια είτε το παιδί έχει μιλήσει είτε όχι. Ούτε συνδέεται με το αν το παιδί μετακινείται μόνο του. Η ανησυχία των γονέων φαίνεται να έχει τη δική της, ανεξάρτητη ζωή.
Τέσσερις στους δέκα το έχουν ήδη ζήσει
219 γονείς, δηλαδή 40,1% του δείγματος, έχουν χάσει το παιδί τους έστω για λίγα λεπτά σε δημόσιο χώρο. Οι 183 μία φορά και οι 36 περισσότερες από μία.
Είναι ίσως το πιο απλό εύρημα της έρευνας, και ταυτόχρονα αυτό που εξηγεί καλύτερα γιατί η συζήτηση για την ασφάλεια των παιδιών δεν είναι θεωρητική για τους περισσότερους γονείς.
Πώς έγινε η έρευνα
Το Βαρόμετρο Ασφάλειας Παιδιού 2026 είναι ανώνυμο ηλεκτρονικό ερωτηματολόγιο δέκα κλειστών ερωτήσεων, με χρόνο συμπλήρωσης κάτω από ένα λεπτό. Διεξήχθη από την υπηρεσία AlarmBee.gr (Κουμπί Πανικού για Παιδιά) που ανήκει στην εταιρεία GM395 IKE με έδρα την Αθήνα, από τις 5 έως τις 25 Αυγούστου 2026. Δεν συλλέχθηκαν προσωπικά δεδομένα ταυτοποίησης.
Πρόκειται για δείγμα ευκολίας με αυτοεπιλογή: οι συμμετέχοντες επέλεξαν οι ίδιοι να απαντήσουν, δεν κληρώθηκαν από μητρώο. Γι’ αυτό δεν δηλώνεται περιθώριο σφάλματος — σε τέτοια δείγματα δεν ορίζεται μαθηματικά — και τα ποσοστά αφορούν τους γονείς που συμμετείχαν, όχι το σύνολο των Ελλήνων γονέων. Οι συγκρίσεις μεταξύ ομάδων του ίδιου δείγματος, όπως αυτές που παρουσιάζονται εδώ, είναι σημαντικά πιο ανθεκτικές. Όλες οι διαφορές που αναφέρονται ως υπαρκτές ελέγχθηκαν στατιστικά. Όλες οι απαντήσεις είναι ελεύθερες αντιδράσεις γονέων, όχι παρατηρούμενη συμπεριφορά.
Ευχαριστούμε το efiveia.gr
Η έρευνα αυτή δεν θα είχε συγκεντρώσει 546 απαντήσεις μέσα σε τρεις εβδομάδες χωρίς τη στήριξη του efiveia.gr. Η κοινότητα γονέων που έχει χτίσει το efiveia.gr ήταν καθοριστική για να φτάσει το ερωτηματολόγιο σε πραγματικούς γονείς, από κάθε γωνιά της Ελλάδας και όχι μόνο από τα μεγάλα αστικά κέντρα — κάτι που, όπως φάνηκε, αποδείχθηκε το πιο ενδιαφέρον κομμάτι των ευρημάτων. Τους ευχαριστούμε θερμά, και γι’ αυτόν τον λόγο τα αποτελέσματα δημοσιεύονται εδώ πρώτα.
Τι είναι το AlarmBee
Το AlarmBee.gr είναι ελληνική υπηρεσία ασφάλειας για οικογένειες, φτιαγμένη γύρω από μια απλή ιδέα: ο έφηβος να μπορεί να ειδοποιήσει τον γονιό του με ένα πάτημα, χωρίς να χρειαστεί να εξηγήσει τίποτα.
Στο κινητό του παιδιού υπάρχει ένα κουμπί κινδύνου. Όταν το πατήσει, οι συσκευές των γονιών ειδοποιούνται αμέσως, με την τοποθεσία του παιδιού και φωτογραφίες από το σημείο όπου βρίσκεται. Ο γονιός δεν χρειάζεται να ρωτήσει «πού είσαι;» — το ξέρει ήδη, και ξέρει και τι βλέπει το παιδί γύρω του.
Για μια οικογένεια με εφήβους αυτό λύνει ένα συγκεκριμένο πρόβλημα. Ο έφηβος θέλει την αυτονομία του και δεν θέλει να τον παρακολουθούν· ο γονιός θέλει να ξέρει ότι, αν κάτι πάει στραβά, θα το μάθει αμέσως. Το AlarmBee ενεργοποιείται μόνο όταν το ίδιο το παιδί το ζητήσει. Η πρωτοβουλία μένει στο παιδί, και ο γονιός έχει έναν τρόπο να είναι εκεί όταν χρειαστεί.
Όπως δείχνει και η έρευνα, οι περισσότεροι έφηβοι έχουν ήδη τηλέφωνο και ήδη κυκλοφορούν μόνοι τους. Το ζητούμενο δεν είναι να αναβληθεί η αυτονομία, αλλά να συνοδεύεται από έναν τρόπο επικοινωνίας που δουλεύει τη στιγμή που πρέπει…
Περισσότερα στο alarmbee.gr