Φιλία & Έφηβος

filia-kai-efivosΓράφουν για το efiveia.gr σε συνεργασία η Εκπαιδευτικός Ζίλδα Παναγιωτοπούλου και η Ψυχολόγος Αγγελική Καλαντζοπούλου

Η φιλία, η στενή σχέση δηλαδή του εφήβου με παιδιά της ηλικίας του, παίζει πολύ σημαντικό ρόλο τόσο στην κοινωνική όσο και στην συναισθηματική του ανάπτυξη.

Η φιλία είναι ένδειξη ψυχικής υγείας. Δείχνει την ικανότητα του ανθρώπου να συνδέεται, να υπάρχει σε μια ομάδα, να διαμορφώνει την προσωπικότητα του.

Ο έφηβος χρειάζεται να έχει φίλους! Με τους φίλους αισθάνεται πιο άνετα από ότι με τους γονείς του. Οι φίλοι αποτελούν για τον έφηβο, το μεταβατικό χώρο για να αποχωριστεί την οικογένεια και να ανεξαρτητοποιηθεί. Για το λόγο αυτό οι φίλοι γίνονται πολύ σημαντικοί και ασκούν τόση επιρροή! Λειτουργούν κάπως σαν μια νέα οικογένεια!

Αυτό μπορεί σε μια πρώτη φάση να ξενίζει τους γονείς. Όμως μέσα από την συμπεριφορά του εφήβου απέναντι στους φίλους του, οι γονείς μπορούν να κατανοήσουν κάποιες πτυχές του χαρακτήρα του παιδιού που μπορεί μέχρι τότε να μην είχαν ανακαλύψει.

Οι φίλοι είναι αυτοί που αρκετές φορές επηρεάζουν το παιδί σε κάποιες αποφάσεις της ζωής του. Οι φίλοι είναι αυτοί που μπορεί να παρασύρουν το παιδί σε καλές ή σε κακές επιλογές.

Τι κάνουμε όμως στην περίπτωση που διαπιστώσουμε ή υποψιαστούμε ότι κάποιοι φίλοι ασκούν αρνητική επιρροή στο παιδί μας; Πώς μπορούμε να χειριστούμε την περίπτωση που «δεν εγκρίνουμε» κάποιο φίλο του παιδιού μας ή μια συγκεκριμένη παρέα του;

  • Διερευνήστε τους λόγους που το παιδί επιθυμεί να κάνει παρέα με τον συγκεκριμένο φίλο ή τη συγκεκριμένη παρέα. 
  • Ρωτήστε, πώς αισθάνεται για αυτόν τον φίλο, πώς νιώθει όταν είναι μαζί του. Τι του προσφέρει σα φίλος, συναισθηματικά, κοινωνικά, πρακτικά. Διερευνήστε  επίσης πόσο μεγάλη επιρροή έχει η άποψη του φίλου για το παιδί μας. Πώς θα ένιωθε στην περίπτωση που δεν ήταν πια φίλοι.
  • Ενθαρρύνετε το παιδί να φέρνει τους φίλους τους στο σπίτι με κάθε ευκαιρία. Υποδεχτείτε τους φιλικά! Προσκαλέστε τους με αφορμή οτιδήποτε. Προσεγγίστε τους με πραγματικό ενδιαφέρον. Υιοθετήστε διακριτική συμπεριφορά που δείχνει σεβασμό  και εμπιστοσύνη. Παράλληλα μπορεί να αδράξετε την ευκαιρία για συζήτηση πάνω στα θέματα του σχολείου, ή των ενδιαφερόντων τους. Έτσι και θα μάθετε πώς σκέφτονται, πώς νιώθουν και ταυτόχρονα μπορείτε να τους περάσετε κάποια δικά σας μηνύματα.

Η διάθεση του εφήβου να γνωρίσει τους φίλους του στους γονείς του ή τους γονείς στους φίλους τους σχετίζεται πολύ με την εμπιστοσύνη και την καλή σχέση που μπορεί να υπάρχει μεταξύ παιδιού-γονιού!

  • Σε καμία περίπτωση δεν θα ήταν επωφελές να εναντιωθείτε ανοιχτά στους φίλους ή στις παρέες του παιδιού. Αυτό θα προκαλέσει αντίδραση. Φροντίστε να αναπτύξετε επιχειρήματα και να εξηγήσετε στο παιδί με απλά και κατανοητά λόγια τους λόγους για τους οποίους δεν θεωρείτε τον φίλο του μια «καλή σχέση». Δώστε παραδείγματα από την δική σας εμπειρία στην ζωή και στις σχέσεις, ιδιαίτερα εάν αυτή προέρχεται από την εφηβική σας ηλικία.
  • Επισημάνετε τυχόν αρνητικές συνέπειες που μπορεί να έχει για την ασφάλεια του ή για τη συναισθηματική του κατάσταση η σχέση αυτή, και αφήστε την τελική επιλογή σε αυτόν, μαζί με την ευθύνη για τις συνέπειες τον πράξεων του. Η προσπάθεια να επιβάλετε την γνώμη σας μπορεί να σας απομακρύνει και δεν συνίσταται.

Όσο επώδυνο και δύσκολο μπορεί να είναι για τον γονιό η «έξοδος» του εφήβου από την οικογένεια, φαίνεται ότι είναι μια φυσιολογική εξέλιξη στην οποία ο γονιός χρειάζεται να στηρίξει με το να είναι κοντά στο παιδί.