“Είναι κακός μαθητής” – Σημαίνει αυτό που υποδηλώνει;

Γράφει η Εκπαιδευτικός και δημιουργός του efiveia.gr Ελένη Λινάκη

Ακούω συχνά γονείς να λένε για τα παιδιά τους “Δεν είναι καλός μαθητής“, ή “Είναι αδύναμος“, ή “Δυσκολεύεται να καταλάβει“. Ακούω επίσης μαθητές ή και καθηγητές να χαρακτηρίζουν έναν συμμαθητή ή μαθητή τους “Αυτός είναι στόκος/τούβλο“, ή “Δεν παρακολουθεί γιατί και να παρακολουθήσει, τι θα καταλάβει;”, ή “Είναι χαζός“.

Ο ένας χαρακτηρισμός χειρότερος από τον άλλον!

Είναι εξαιρετικά σημαντικό να αναρρωτηθούμε κάποια πράγματα:

Το πρώτο και βασικό είναι το κατά πόσο ο μαθητής αντιμετωπίζει κάποια μαθησιακή δυσκολία. Μία μαθησιακή δυσκολία δεν τον καθιστά “χαζό” ή ανεπαρκή”, απλά πρέπει να καταλάβουμε ότι έχει έναν συγκεκριμένο τρόπο σκέψης. Ότι απλά εμείς οι εκπαιδευτικοί και οι γονείς πρέπει να πούμε κάτι ή να εξηγήσουμε κάτι με διαφορετικό τρόπο.

Γιατί, δεν είναι όλα τα μυαλά ίδια. Άλλα καταλαβαίνουν με τον έναν τρόπο, άλλα με τον άλλον, άλλα πιο αργά, άλλα αμέσως. Σε κάθε περίπτωση όμως επειδή το δικό μας μυαλό “λειτουργεί” με έναν τρόπο, δεν σημαίνει ότι και του διπλανού μας λειτουργεί με τον ίδιο.

Και ερχόμαστε τώρα στο μαθησιακό!

Εφόσον δεν συντρέχουν άλλοι λόγοι υγείας ή διανοητικοί, όλοι οι μαθητές χρειάζονται το “κλειδί” για να ακούσουν αυτά που προσπαθεί ο καθηγητής να εξηγήσει και να τα αφομοιώσουν. Και αυτή είναι δουλειά του καθηγητή.

Ο καθηγητής δεν παραδίδει απλά το μάθημα της ημέρας και φεύγει από την τάξη, από το φροντιστήριο, από το σπίτι. Ο καθηγητής ασκεί λειτούργημα. Έχει να κάνει αρχικά με την ψυχή του μαθητή και μετά με το μυαλό του. Πώς ο μαθητής θα τον ακούσει προσεκτικά αν πρώτα ο καθηγητής δεν “κερδίσει” την προσοχή του; Πώς θα τον εμπιστευτεί αν πρώτα δεν κερδιθεί η εμπιστοσύνη;

Βέβαια, συμφωνούμε ότι αυτά στα σχολεία δεν μπορούμε να τα έχουμε. Σχεδόν πάντα σε κάθε σχολείο υπάρχουν οι αδιάφοροι καθηγητές, και τις περισσότερες φορές δεν μπορούμε να κάνουμε ως γονείς και πολλά.

Επικεντρωνόμαστε λοιπόν στην εκπαίδευση του παιδιού μας εκτός σχολείου, που από μία τάξη και μετά – καλώς ή κακώς – θα έχουν.

Τους καθηγητές εκτός σχολείου τους επιλέγουμε εμείς, οι γονείς, όχι μόνο με βάση τις γνώσεις τους (αυτές τις θεωρούμε δεδομένες), αλλά με βάση τη “χημεία” που θα αναπτυχθεί με το παιδί μας. Στο ιδιαίτερο μάθημα , είναι σημαντικό ο καθηγητής να προσεγγίσει έτσι το παιδί, ώστε πρώτα να το “ξεκλειδώσει” και μετά να αρχίσει να διδάσκει το μάθημά του. Είναι εξαιρετικής σημασίας ο εκπαιδευτικός να καταλαβαίνει το παιδί, τις ανησυχίες της ηλικίας του και τα θέματα που το απασχολούν. Μόνο έτσι θα κερδίσει την εμπιστοσύνη του και θα καταφέρει μέσα από αυτήν τη διαδικασία να μεταφέρει και τις γνώσεις που χρειάζονται.

Όσον αφορά στα φροντιστήρια, και εκεί οι εκπαιδετικοί πρέπει να συμπεριφέρονται κατά τον ίδιο τρόπο, με ενσυναίσθηση και κατανόηση. Να βλέπουν “πίσω” από τον μαθητή του θρανίου. Γιατί και πάλι η σχέση είναι πιο προσωπική από αυτήν του σχολείου.

Ένα μάθημα που τελειώνει σε καλό κλίμα, με χαμόγελο και καλή διάθεση είναι η σωστή αρχή του επόμενου μαθήματος!

Επομένως, πρέπει να αναρρωτηθούμε “Γιατί λέμε ότι ένας μαθητής δεν είναι καλός;”

Δεν είναι ότι δεν είναι καλός. Δεν είναι ότι δεν διαβάζει γιατί βαριέται (αυτό θα το αναλύσουμε σε επόμενο άρθρο). Απλά δεν έχει βρει την υποστήριξη που χρειάζεται από τους γονείς πρωτίστως, και μετά από τους εκπαιδευτικούς. Παραιτείται γιατί δεν νιώθει “αρκετός”, γιατί κανένας δεν καταλαβαίνει ότι πρέπει να τον προσεγγίσει – αρχικά συναισθηματικά και μετά μαθησιακά – με έναν τρόπο προσαρμοσμένο στις δικές του ανάγκες και τη δική του προσωπικότητα.

Την επόμενη φορά λοιπόν, ας μην βιαστούμε να χαρακτηρίσουμε ένα παιδί από την επίδοσή του στα μαθήματα. Ας δούμε πιο βαθιά, στην πηγή που τον έχει ωθήσει στην παραίτηση, στη “βαρεμάρα” και στην άρνηση να διαβάσει!

Όλοι οι εκπαιδευτικοί έχουμε ευθύνη απέναντι στα παιδιά και στο μέλλον τους. Είμαστε κι εμείς ένα σκαλοπάτι που θα ανέβουν για να κατακτήσουν τον στόχο τους. Και αυτό το σκαλοπάτι πρέπει να έχει πολύ γερά θεμέλια…