Οι συναισθηματικές εξάρσεις της εφηβείας. Πώς μπορούν οι γονείς να κατανοήσουν και να βοηθήσουν

Γράφει στο efiveia.gr η Ψυχολόγος Φοίβη Σπέη

Οι συναισθηματικές διακυμάνσεις είναι ένα φυσιολογικό μέρος της ζωής όλων των ανθρώπων, συμπεριλαμβανομένων των εφήβων. Οι έφηβοι βιώνουν αλλαγές – σωματικά, ψυχολογικά, συναισθηματικά και κοινωνικά – που μπορεί να σας βοηθήσουν να κατανοήσετε γιατί το παιδί σας ενδέχεται να έχει περισσότερες συναισθηματικές εξάρσεις από πριν.

Κάποιες μέρες το παιδί σας μπορεί να είναι χαρούμενο και ενθουσιασμένο και άλλες φορές μπορεί να φαντάζει στεναχωρημένο ή μελαγχολικό. Αυτό είναι ένα φυσιολογικό μέρος της ζωής για τους νέους, με τον ίδιο τρόπο που είναι φυσιολογικό για τους ενήλικες.

Μπορεί να παρατηρήσετε ότι το παιδί σας παρουσιάζει περισσότερες διακυμάνσεις από ό, τι συνήθιζε ή ότι οι διαθέσεις του είναι πιο ακραίες. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε πολλούς λόγους ή και σε κανέναν συγκεκριμένο λόγο. Συχνά δε θα μπορείτε να εντοπίσετε τα αίτια των συναισθηματικών εξάρσεων των εφήβων.

Σε γενικές γραμμές, οι νέοι βιώνουν πολλές φυσικές αλλαγές κατά την εφηβεία. Πρέπει να προσαρμόζονται στα μεταβαλλόμενα σώματα τους, γεγονός που μπορεί να τους κάνει να αισθάνονται αμήχανα ή άβολα – ή απλά να τους κάνει να θέλουν περισσότερη ιδιωτικότητα και χρόνο για τον εαυτό τους. Επιπλέον οι εγκέφαλοι των νέων εξακολουθούν να αναπτύσσονται μέχρι και τις αρχές της δεκαετίας των 20. Το τμήμα του εγκεφάλου που είναι το τελευταίο που αναπτύσσεται, ο προμετωπιαίος φλοιός, συνδέεται στενά με τις περιοχές που είναι υπεύθυνες για τη ρύθμιση και τον έλεγχο των συναισθημάτων. Τέλος το παιδί σας αυτήν την περίοδο μαθαίνει πώς να λύνει περισσότερα προβλήματα μόνο του καθώς κινείται προς την ανεξαρτησία. Ζει επίσης μέσα στο κεφάλι του περισσότερο από ό, τι συνήθιζε, και είναι απασχολημένο με τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει όπως είναι οι φιλίες, οι σχολικές και οι οικογενειακές σχέσεις.

Μπορεί επίσης να παρατηρήσετε ότι η σχέση σας με το παιδί σας αλλάζει, καθώς και το πώς μοιράζεται τον συναισθηματικό του κόσμο μαζί σας. Η ιδιωτικότητα μπορεί να γίνει ξαφνικά πολύ σημαντική γι ‘αυτό.

Όταν ο έφηβός σας θέλει περισσότερο χρόνο για τον εαυτό του ή περισσότερο ιδιωτικό χώρο, δεν σημαίνει απαραιτήτως ότι γίνεται «δύσκολος» – είναι στην πραγματικότητα ένα σημάδι ότι το παιδί σας ωριμάζει και γίνεται πιο ανεξάρτητο. Αυτό μπορεί να είναι ένα υγιές μέρος της εφηβείας, αν και το παιδί σας χρειάζεται ακόμα την εποπτεία και την υποστήριξή σας.

Τώρα είναι ο καιρός για να αναπτύξετε νέους τρόπους επικοινωνίας μεταξύ σας.  Δεν μπορείτε να σταματήσετε το παιδί σας από το να αισθάνεται πεσμένο ή μελαγχολικό. Αλλά αν διατηρήσετε τις γραμμές επικοινωνίας ανοιχτές, θα παραμείνετε συνδεδεμένοι.

Ο έφηβος πρέπει τώρα και σταδιακά να μάθει να αντιμετωπίζει και να διαχειρίζεται τις συναισθηματικές διακυμάνσεις μόνος του. Και μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί σας να αναπτύξει αυτή τη σημαντική ικανότητα ζωής.

Μπορείτε να ξεκινήσετε κάνοντας μια λίστα με όλα τα πράγματα που κάνει το παιδί σας όταν είναι αναστατωμένο ή ανήσυχο. Επικεντρωθείτε σε εκείνες τις στρατηγικές που το βοηθούν να αισθανθεί καλύτερα ή να αντιμετωπίσει το πρόβλημα. Συζητήστε μαζί του νέες στρατηγικές πιο λειτουργικές. Ενθαρρύνετέ το να επιλέξει μερικές από αυτές και να τις εφαρμόσει στο μέλλον. Όπως περνά ο χρόνος, υπενθυμίστε στο παιδί σας να χρησιμοποιεί αυτές τις νέες στρατηγικές αντιμετώπισης.

Κλείνοντας, πρέπει να ειπωθεί πως κάποιες φορές η συνεχώς πεσμένη διάθεση και η μελαγχολία είναι ένδειξη για κάτι πιο σοβαρό. Οι νέοι άνθρωποι ενδέχεται να νιώθουν έτσι για λεπτά, ώρες, μέρες ή ακόμα περισσότερο. Εάν το παιδί σας νιώθει μελαγχολικό και πεσμένο για δύο ή και παραπάνω εβδομάδες ή εάν οι συναισθηματικές εξάρσεις το σταματούν από το να εκτελεί τις συνηθισμένες του καθημερινές δραστηριότητες,αυτό μπορεί να αποτελεί ένδειξη για κάποιο ζήτημα ψυχικής υγείας. Σε τέτοιες περιπτώσεις είναι σημαντικό να αναζητήσετε την συμβουλή κάποιου ειδικού ψυχικής υγείας.