Οι εξετάσεις και ο ρόλος των γονέων

oi-eksetaseie-kai-o-rolos-ton-goneonΓράφει στο efiveia.gr η Κλ. Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια Κατερίνα Κοτσιφάκου, υπεύθυνη των Κέντρων ΠΑΙΔΟΘΕΡΜΗ

Η περίοδος των εξετάσεων είναι τόσο για τους μαθητές όσο και για τους γονείς τους ένα διάστημα που δημιουργεί έντονο άγχος και στρες και στις δύο πλευρές. Οι μαθητές αισθάνονται ότι μέσα από τη διαδικασία των εξετάσεων κρίνεται σταδιακά το μέλλον τους, γεγονός που τους πιέζει ιδιαίτερα και διαταράσσει την ψυχική τους ηρεμία. Για αυτό το λόγο η στάση που θα διατηρήσουν οι γονείς είναι καθοριστική για την απόδοση των παιδιών τους αλλά και για την συναισθηματική ισορροπία τους.

Συχνά, οι μαθητές πριν τις εξετάσεις παρουσιάζουν διάφορα συμπτώματα όπως πονοκέφαλοι, σωματική εξάντληση, διαταραχές στην όρεξη (αυξημένη ή μειωμένη διάθεση για φαγητό), δυσκολία στον ύπνο, δερματικά προβλήματα (ένταση της ακμής), εκνευρισμός, κακή διάθεση, απομόνωση από το περιβάλλον, χαμηλή αυτοεκτίμηση, δυσκολία στην προσοχή και τη συγκέντρωση, αδυναμία διατήρησης προγράμματος και διαχείρισης του χρόνου τους κ.ά. Όλα αυτά μας δείχνουν πως το παιδί βιώνει άγχος για τις επερχόμενες εξετάσεις, το οποίο σε πολλές περιπτώσεις αδυνατεί να διαχειριστεί μόνο του.

Από την άλλη πλευρά, οι γονείς συχνά «ταυτίζονται» με το παιδί τους κι η επιτυχία του στις εξετάσεις είναι μια προσωπική νίκη για αυτούς. Έτσι, συναντάμε γονείς οι οποίοι προσδοκούν να ζήσουν μέσα από το παιδί τους την επαγγελματική καταξίωση που οι ίδιοι δεν κατάφεραν ή δεν είχαν την ευκαιρία να επιδιώξουν, με αποτέλεσμα να φορτώνουν το παιδί με υπερβολικές προσδοκίες και απαιτήσεις. Σε αυτή τους την προσπάθεια οι γονείς παραβλέπουν ή ακόμη αγνοούν τις πραγματικές δυνατότητες αλλά κι επιθυμίες του παιδιού, για παράδειγμα το πιέζουν να ακολουθήσει ένα επάγγελμα που στο ίδιο δεν αρέσει μόνο και μόνο γιατί προσφέρει κοινωνική καταξίωση, π.χ. γιατρός ή δικηγόρος.

Διαπιστώνουμε λοιπόν, πόσο σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν οι γονείς στη διαμόρφωση της ψυχολογίας των παιδιών που δίνουν εξετάσεις. Καταρχήν, έχει μεγάλη σημασία να δείχνουν στο παιδί ότι καταλαβαίνουν τη δυσκολία των εξετάσεων και την πίεση που αντιμετωπίζει χωρίς να μειώνουν τη σημασία αυτής της εμπειρίας για το ίδιο. Επίσης, χρειάζεται να φροντίζουν για την κάλυψη των βασικών του αναγκών, όπως η επαρκής ξεκούραση, το καλό φαγητό, το ήρεμο περιβάλλον.

Η κυρία Κοτσιφάκου σημειώνει στο efiveia.gr πως το παιδί κάποιες φορές μπροστά στις απαιτήσεις των εξετάσεων «πελαγώνει», δυσκολεύεται να διαχειριστεί το χρόνο του και τις εργασίες που έχει να κάνει. Εκεί οι γονείς μπορούν να το βοηθήσουν υποδεικνύοντάς του τρόπους καλύτερης κατανομής χρόνου και εργασιών ώστε να μπορεί να αποδώσει με μεγαλύτερη άνεση και να επιτύχει το στόχο του. Σημαντική είναι επίσης η συζήτηση με το παιδί ώστε να έχουν εξερευνήσει μαζί τους στόχους που το ίδιο θέτει για τον εαυτό του, εξασφαλίζοντας πως αυτοί είναι ρεαλιστικοί και επιτεύξιμοι.

Τέλος, οι γονείς δε θα πρέπει να ξεχνούν ότι η θετική στάση κι αντιμετώπιση είναι η καλύτερη συμπαράσταση που μπορούν να προσφέρουν στο παιδί τους. Για αυτό χρειάζεται να αποφεύγουν την κριτική, να μην το συγκρίνουν με άλλα παιδιά και να διατηρούν την υπομονή και την ψυχραιμία τους. Αυτό που πραγματικά έχει ανάγκη το παιδί είναι να γνωρίζει ότι οι γονείς του είναι περήφανοι για αυτό ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα κάποιων εξετάσεων…